Nettundervisning: Det starta med historie

Historisk: Classfronter anno 2004

Korona har gjort nettundervisning til den nye normalen. Men på Historisk institutt ved Høgskulen i Volda har nettundervisning alt vore normalen i 20 år. Dosent em. Arnfinn Kjelland var ein nøkkelperson då historie tok steget ut på nettet i 1999. På eit Cafe Zoom-møte gav han eit tilbakeblikk på starten i 1999-2000 og utviklinga som har vore på desse åra. 

Ein ting eg lurte særleg på var om historie i 1999 gjekk på nett av lyst eller nød? Svaret eg fekk ut av nettøkta er:

Institutt for historie starta med nettundervisning mest av lyst, men det viste seg å vere eit godt grep også for å halde nøda frå døra.

Arnfinn Kjelland kom til Høgskulen i Volda som ny lærar på historie i 1992. Han var interessert i ny teknologi blant anna i retning av dataverktøy for bokproduksjon, databasar og historiske persondata. Hausten 1999 sette Kjelland i gang kurset «EDB i historiefaget» der nyordet «nettleksjon» vart teke i bruk om pedagogiske tekstar på nettet – i kombinasjon med diskusjonsforum på nett og i tillegg skriftlege oppgåver og førelesingar. Eller: Ikkje så mykje førelesingar. – Eg var nokså lei av førelesingsformatet og tradisjonell undervisning, seier Kjelland. Så dei nye dataverktøya og det nye systemet Classfronter gav eit spennande nytt rom for nye undervisningsformer.

Orientering til høgskulestyret, 23. april 2020

På kvart styremøte gjev rektor ei kort orientering om ting som har skjedd og skjer og som styret bør kjenne til. Desse orienteringane vert også lagt ut på rektorbloggen.

I tillegg til denne orienteringa er det mange andre kanalar til informasjon om aktuelle saker ved Høgskulen i Volda. Rektor skriv også eit nyhendebrev som vert send til alle tilsette og til media. Dei er tilgjengelege på våre nettsider.

Første styremøte på Zoom for Høgskulen i Volda: Torsdag 23. april 2020.

Lenke til styrepapira til møtet.
Video frå møtet (er tilgjengeleg i ca 2 veker etter møtet).

I denne orienteringa vart tre tema omtala:

  • Koronakrisa
  • Studentrekruttering våren 2020
  • Byggeprosjekta på høgskuleområdet

Koronakrisa

På førre styremøte 5. mars vart korona berre kort nemnt – men vi hadde alt då hatt ein viss beredskap. Ei veke etterpå, torsdag 12. mars, vart det slått full nasjonal alarm og vi hadde då stengt høgskuleområdet og få dagar seinare var all undervisning over på nett og alle eksamenar var gjort om til netteksamenar. Det gjaldt 200 av 400 eksamenar og er naturlegvis eit svært krevande arbeid for alle som har vore involverte i det. Vi ser no også framover mot studiestart i august 2020 og haustsemesteret 2020. Vi er veldig usikre på om det blir studentutveksling hausten 2020, og eventuelt i kva omfang.

Hos oss og andre høgskular og universitet er det jo slik at dei overordna rammene for undervisning og eksamen i haust må vere på plass alt no. Men tilsette er bekymra over kva som er faktisk muleg å gjennomføre og det er kanskje vanskelegare å gjennomføre eit 100 prosent digitalt haustsemester enn eit vårsemester der vi var kome ca halvvegs gjennom semesteret då krisa traff oss.  

Like før påske kom det melding frå regjeringa om at UH-institusjonane kunne delvis opne opp for studentar . Det gjeld berre på nokre medie- og kunstfag og berre studentar som er i sluttfasen av sine gradsstudium og er avhengige av til dømes spesialrom for å fullføre. Vi har denne veka behandla interne søknader om tilgang og ca 20 studentar på to avdelingar får tilgang frå 27. april. Dette er også godkjent også av smitteverntenesta i Volda kommune. 

Studentrekruttering våren 2020

I pandemiplanen har avsluttande eksamenar førsteprioritet. Andreprioritet har opptak av nye studentar. Og rekruttering av studentar er ein viktig del av dette arbeidet – utan rekruttering – ikkje noko opptak. Eg skal difor seie litt om kva rekrutteringstiltak vi har gjort i vår. På neste møtet i juni vil styret få ein rapport om samanhengen mellom rekrutteringstiltak og faktisk søking. Tala frå samordna opptak blir offentleggjorde fredag 24. april og vi kjem til å legge ut informasjon om våre lokale tal så snart vi har lov til det på www.hivolda.no.

Koronakrisa (2) Når heime blir jobb

Vi jobbar heimanfrå – men vi kan faktisk jobbe.

Kjære alle tilsette på Høgskulen i Volda:

Først av alt må eg på vegne av kriseleiinga få takke alle tilsette for at dei så hugheilt deltek i dugnaden mot korona og dermed for framtida: Det at HVO-tilsette er så påkopla frå heimekontor og gjer ein kjempejobb i ein kvardag heilt utanom det vanlege – det står det stor respekt av!

Vi som er med i kriseleiinga har i utgangspunktet høve til å arbeide også frå våre vanlege arbeidsplassar på høgskulen. På dei daglege krisemøta på Zoom er det ca 15 deltakarar. Dei fleste deltek heimanfrå: Der partnar, barn – og kanskje ein og annan katt av og til dukkar opp i (lyd)bildet.

Det er også oppmuntrande å høyre og sjå at folk er kreative og brukar Zoom til fagleg/sosial aktivitet, anten det no er Kafe Zoom på Avdeling for kulturfag, 10-kaffi på IPAS på ASH, eller kveldsmøte-etter-leggetid-for-småbarn for andre. Det er både godt og nødvendig å snakke i lag om anna enn vanskelege ting som hastar og som må avgjerast raskt.

Det kom nettopp statistikk for bruk av Zoom, og det viser at Høgskulen i Volda står for knapt 3 prosent av all bruk av Zoom i UH-sektoren. Det kan høyrest lite ut, men vi har ca 1 prosent av budsjettet for sektoren og knapt 2 prosent av alle UH-studentar. Så akkurat når det gjeld bruk av Zoom så har vi langt større bruk enn størrelsen skulle tilseie. Men vi må vel også ta høgde for at også andre digitale verktøy er i bruk for å gjennomføre undervisning: Skype, Teams og Adobe Connect for å nemne nokre.

Koronakrisa: Litt meir grå kvardag, takk!

Blogginnlegget er ein litt oppdatert versjon av ein e-post som eg sende til alle tilsette på høgskulen 18.3.2020.

Vi står alle opp i ein kjempestor, vanskeleg og viktig jobb med å handtere kvardagen no når koronaviruset er over oss. Ein stor takk til alle tilsette på Høgskulen i Volda: De har verkeleg krumma nakken og står på for å løyse eit hav av uventa oppgåver som brått har vorte kasta på oss for å få kvardagen til å gå rundt. De gjer ein kjempejobb!

Det er uverkeleg kor fort vi gjekk frå kvardag til krise: Det skjedde frå tysdag til onsdag i førre veke. Måndag 9. mars hadde vi eit nokså fullt BK Vesle auditorium – kven tenkte då på at vi sat litt tett? Frå heile landet kom det PPU-fagfolk til nasjonal konferanse. Våre lokale arrangørar skal ha ros for eit godt arrangement!

Onsdag 11. mars vart sjølve korona-dagen. Då gjekk vi frå tenke på korona-virus som noko dei var plaga med i Kina, Iran eller Italia … og kanskje nokre få nordmenn som hadde vore i desse landa.

Men så var det over oss: Viruset er laust også i Noreg. Onsdag 11. mars trykte høgskuledirektøren trykte på alarmknappen og sette krisestab saman med resten av høgskule-Noreg.

Nasjonal PPU konferanse i Volda, 9.-10. mars 2020

Nasjonal konferanse i auditorium Vesle BK.

Kjære møtelyd!

Velkomne til Sunnmøre og Høgskulen i Volda til Nasjonal PPU-konferanse 2020: «Lærarkvalifisering for framtida»

Omtale av konferansen på våre nettsider.

Video frå konferansen (måndag 9. mars), del 1
Video frå konferansen (måndag 9. mars), del 2
Video frå konferansen (tysdag 10. mars), del 1
Video frå konferansen (tysdag 10. mars), del 2

Høgskulen i Voldas strategiske mål er: Kunnskap for framtida, så temaet for denne konferansen er viktig også for høgskulen i Volda som i 2020 skal legge strategiar for dei komande åra.

Det passar veldig bra å ha denne konferansen akkurat i år – vi kan faktisk no feire at vi har drive med praktisk pedagogisk utdanning i regi av Høgskulen i Volda i 30-år. Undervisninga vart først gjennomført i Molde, frå hausten 1989, og seinare også i Kristiansund, Ålesund og Volda. Studiet vart eittårig og basert i Volda frå 1993.

Først nokre ord om institusjonen som de no har kome til og som står som arrangør av denne nasjonale konferansen. Kvar har de kome no?

De har kome til ein stad sterkt prega av høgare utdanning. I Volda kommune bur det ca 9.000 innbyggarar. Men vi har registrert 4.500 studentar. Så studentane pregar bygda, og har gjort det lenge. Den første lærarutdanninga vart starta i Volda i 1861 som eit regionalt tiltak og var privatfinansiert. Frå Volda var det om lag like langt til dei statlege lærarseminar på Stord og Klæbu. Slike geografiske omsyn er viktige også i dagens strukturreformerte landskap.

Orientering til høgskulestyret, 5.3.2020

På kvart styremøte gjev rektor ei kort orientering om ting som har skjedd og skjer og som styret bør kjenne til. Desse orienteringane vert også lagt ut på rektorbloggen.

I tillegg til denne orienteringa er det mange andre kanalar til informasjon om aktuelle saker ved Høgskulen i Volda. Rektor skriv også eit nyhendebrev som vert send til alle tilsette og til media. Dei er tilgjengelege på våre nettsider.

Koronavirus
Vi følgjer nøye med på utviklinga og vil forholde oss til og formidle internt nasjonale retningsliner der det er aktuelt. Eg viser her til våre nettsider der det er informasjon på norsk og engelsk. Vi har hatt ein viss beredskap på dette i fleire veker og har blant anna mint om at Høgskulen har ein pandemiplan som også er tilgjengeleg på våre nettsider i lag med andre styringsdokument.

Nybygget og campusutvikling – sak 41/19

Husbygginga på høgskuleområdet viser no godt igjen, også på bygginga av det nye mediehuset. Vi har ikkje noko nytt å melde når det gjeld tilskot på nasjonalt nivå til mediehuset. Det har vore regjeringsskifte og kome ein ny statsråd og ny politisk leiing for Kunnskapsdepartementet. Vi skal ha møte med Mørebenken om ei veke, torsdag 12.mars og set vår lit til at regionale politikarar ser verdien av dette prosjektet.

Struktursaka

Som sagt i førre orientering til høgskulestyret ser eg på struktursaka som noko som det er naturleg at høgskulestyret, tilsette og studentar arbeider med både som ein del av strategiplanen og som vidare oppfølging etterpå. Styret ved Høgskolen i Molde har bestemt seg for å lage eit notat om samarbeid med Høgskulen på Vestlandet. Universitetet i Bergen skal ta opp spørsmålet om samarbeidsavtale med Høgskulen i Volda på sitt styremøte i april.

Mange nasjonale og regionale konferansar

Høgskulens fagmiljø inngår i svært mange og mangslungne faglege nettverk – og vi ønsker ein aktiv aktør.  No i mars og april er det stor aktivitet med 7 nasjonale eller regionale konferansar som blir arrangert i volda, Ålesund, Molde og Bergen – dei fleste med høgskulen som med-arrangør. Tema og målgruppe er PPU, matematikk, nyutdanna lærarar, digital skaparkraft og dømmekraft;  Seanse har ein tverrfagleg kunstverkstad i Bergen, skuleleiarar i Møre og Romsdal skal ha konferanse med tema meistring og så skal vi i samarbeid med Sjustjerna-kommunane på Søre Sunnmøre ha ein fagdag om traume og stressrelaterte lidingar hos barn og unge. 

Retting av statistikken for masterutdanningar

Eg har ei gledeleg nyheit som gjeld våre masterstudentar. Vi har hatt låg gjennomstrøyming på våre masterutdanningar. Det har vore nokså få studentar som har fullført masterutdanningar på 2 år. Tala har vore litt rare og gått mykje opp og ned i åra 2015 til 2019. No har DBH – Database for statistikk om høgre utdanning retta våre tal for 2015 til 2019. Dei retta tala syner at høgskulen har hatt ei positiv utvikling for alle desse åra. I 2015 var det 12 prosent av masterstudentane som fullført på to år. I 2019 har dette talet kome opp i 28 prosent. Dette er tal også må oppdatert i vår årsrapport og er blant våre styringsparameter.  

Framlegg til nye språkpolitiske retningsliner: Høgskulen tek større ansvar for nynorsk

Det siste halvåret har ei arbeidsgruppe på høgskulen arbeidd med nye språkpolitiske retningsliner, og no er framlegget deira på høyring.

Høyringsbrev, framlegget til arbeidsgruppa og dei gjeldande retningslinene frå 2014 er samla i denne mappa.

Alle som vil kan kome med innspel og høyringsfristen er 1. april 2020. Det er styret som til slutt skal vedta nye språkpolitiske retningsliner. 

Arbeidsgruppa har lagt vekt på å formulere seg kort: Framlegget til retningsliner er berre på to sider. Forbilledleg!

På eit høyringsmøte tysdag 24. februar møtte arbeidsgruppa andre språkinteresserte på høgskulen og eg reknar med mange av poenga frå diskusjonen både vil og bør bli diskutert i den formelle høyringa.

I dette blogginnlegget har eg drive litt sjølvplukk i argumenta som vart framført av flinke og engasjerte kolleger på høyringsmøtet. Så dette er ikkje eit møtereferat men meir ein status av kva spørsmål som vekker diskusjon og mi eiga vurdering av dei språkpolitiske retningslinene pr i dag.

På overordna nivå seier framlegget til retningsliner følgjande om kva som er målet for høgskulens språkpolitikk:

Den språklege kvaliteten skal vere god i all kommunikasjon som høgskulen har ansvaret for. Prinsippet om klarspråk;  eit korrekt, klart og mottakartilpassa språk, skal leggjast til grunn for all skriftleg kommunikasjon frå og ved Høgskulen i Volda.

Nynorsk som hovudspråk

Punktet som eg meiner alle på HVO bør vere mest klar over handlar om nynorsk. Høgskulen i Volda har vore viktig for nynorsk, og omvendt. Kanskje hadde vi ikkje hatt nokon høgskule i Volda hadde det ikkje vore for at nynorsk er ein så sterk del av vår historie, kultur og identitet?

I den gjeldande strategiplanen for høgskulen er nynorsk nemnt i fleire samanhengar – blant anna står det at «Nynorsk språk og kultur er ein viktig del av identiteten vår», og at vi skal «ta eit særleg ansvar for forsking på nynorsk språk og litteratur og sikre nynorsk som fagspråk.» Strategiplanen vil bli revidert eller nyskriven i 2020, og korleis vi skal forholde oss til nynorsk i den nye planen har vi nok i praksis fått eit innspel på gjennom framlegget til nye språkpolitiske retningsliner.

Helsing til doktorand Anne Randi Fagerlid Festøy

Helsing til Anne Randi Fagerlid Festøy i høve doktordisputasen, framført på doktorgradsmiddagen – her i uavkorta versjon – litt lenger enn dei tilmålte 5 minutt.

Først av alt: På vegne av alle tilsette og studentar ved Høgskulen i Volda:
Gratulerer igjen med eit gjennomført doktorgradsprosjekt og ein svært vellukka disputas! Det var utruleg kjekt å få vere med på dette, og eg håper du kjende at alle vi som sat i salen heia på deg, både rettleiar, kolleger, familie og venner.

Omtale av disputasen på nettsidene til Høgskulen i Volda.
Omtale av disputasen på nettsidene til Høgskolen i Innlandet.

Eg vil også takke Høgskulen i Innlandet, rettleiarane og kommisjonen.

Hovudpersonane på disputasen. Frå venstre kommisjonsmedlem/førsteopponent Eirik Sørnes Jenssen (HVL), rettleiar Ann-Cathrin Faldet (HINN), doktorand Anne Randi Fagerlid Festøy, hovudrettleiar Peder Haug (HVO), kommisjonsmedlem/andre opponent Kerstin Göransson (Karlstad univ.) og kommisjonsmedlem Hege Merete Somby (HINN).

For Høgskulen i Volda er det avgjerande viktig at stadig fleire av våre tilsette disputerer. Det handlar kort og godt om at for at vi også i framtida skal drive med god, høgre utdanning i Volda, så må vi heile tida sikte høgare. Forske meir og betre – på område som er viktig for våre utdanningar. Og i så måte er dagens disputas midt i blinken. Fleire doktorandar, og særleg fleire med doktorgrad i pedagogikk og andre skulefag, det er vi svært glade for.

Frå 1994 og fram til i dag har vi auka talet på tilsette med ca 100 årsverk på Høgskulen i Volda. Og i desse ca 25 åra har vi også auka andelen av tilsette med doktorgrad eller tilsvarande frå ca 25 prosent til ca 50 prosent. Det håper eg held fram, og gjerne endå raskare enn det har gjort til no. Og eg håper det blir slik også vart tematisert i disputasen: At også du Anne Randi om ikkje så lenge vert rettleiar for nye doktorandar.

EU har forstått det: Næringslivet treng (også) kreativitet

Skisse av forskingsprogrammet Horisont Europa (2021-2027): Sjå nøye på «Klynge 2».

Høgskulen i Volda har i sin utviklingsavtale med Kunnskapsdepartementet lagt inn eit spennande – og litt ope tema: Framtidsferdigheiter – på engelsk: Future skills.

Kva som ligg i omgrepet framtidsferdigheiter står det meir om i Kunnskapsdepartementets tildelingsbrev til Høgskulen i Volda for 2020 og teksten er også sitert nedst i dette blogginnlegget. Dette var resultatet av ein intern prosess i 2019. Det er målet at vi i åra 2020-2023 skal utvikle Framtidsferdigheiter gjennom: Teoretisk avklaring av omgrepet, integrering i dei etablerte studia våre, og å bygge regionale og internasjonale nettverk. Og vi vil ta tak i framtida på vår HVO-måte, ved å ta utgangspunkt i våre fagmiljø, gjennom tverrfagleg arbeid og å iverksette blant anna kultur- og mediefaga utover dei vanlege faglege rammene. Dette er slett ikkje enkelt.

No har kanskje EU – av alle – kome med eit bidrag og kanskje dermed hjelp? – til korleis framtidsferdigheiter skal forståast – og kvifor det er viktig.

I EU sitt forskingsprogram Horisont Europa (2021-2027) så ønskjer EU seg forskingsprosjekt innanfor tematikken: «Kultur, kreativitet og inkluderande samfunn». Og kvifor det? Jo fordi EU tenkjer at prosjekt på dette området skal kunne bidra til å løyse dei globale samfunnsutfordringane og bidra til å skape eit konkurransedyktig næringsliv.

HVO: Kultur, kreativitet og inkluderande samfunn

For meg er dette nesten nok til å gjere meg til EU-tilhengar: «Kultur, kreativitet og inkluderande samfunn» kan faktisk vore ei overskrift som beskriver kva Høgskulen i Volda ønskjer å stå for, som eit motto som kan binde saman det aller meste av den faglege aktiviteten vår: Kultur og mediefag fell jo fint inn i det som handlar om «Kultur og kreativtet», og er ikkje inkluderande samfunn på eit overordna plan eit sentralt mål for lærarutdanningane, for sosialfagutdanningane, for planlegging og leiing og også mediefaga?

Campusutviklingsplanen har kome (eller: var det Rekketunplanen?)

10. februar 2020 fekk høgskulen tilsendt Statsbygg sitt framlegg til Campusutviklingsplan for Høgskulen i Volda. Arbeidet har halde på ca i eitt år og planen skal no på høyring internt og eksternt på Høgskulen i Volda. Eg håper at mange studentar og tilsette og andre finn noko interessant i planen – gjerne noko dei er usamde i – og aller helst at det kjem framlegg til korleis ein kan gjere planen betre, meir spennande eller viktig.

Her er planen med vedlegg.

I planen vert heile høgskuleområdet presentert og diskutert, og for meg var det eit nyttig, gammalt nyord å hente: Høgskuleområdet i Volda er som vi veit langstrekt, men samanhengande. Statsbygg seier det kan minne om eit «rekketun». Eit rekketun med spektakulært utsyn mot fjord og fjell.

Vi har jo frå før Nedretun, men no altså: Rekketun? Det er i alle fall eit mykje meir spennande ord enn campusutviklingsplan. Kanskje planen kan kallast «Utvikling av det akademiske rekketunet» i staden for «Campusutviklingsplan» 

Statsbyggs «masterplan» for Rekketunet – høgskuleområdet i Volda.

I lokalhistoriewiki.no står det at i eit rekketun var husa på ein eller fleire gardar plasserte i rekke etter kvarandre. Og på husmannsplassar var det gjerne berre ei rekke – på større gardar fleire rekker. Så dette er jo ein heldig parallell for ein høgskule som i si tid hadde sitt eige småbruk og som bokstavleg tala har vokse ut av den skrinne vestlandsjorda her i Volda. No er vi som ein liten høgskule i lag med store universitet litt som ein husmannsplass å rekne. Men som vi veit har sunnmøringar og andre vestlendingar klart seg med lite og overlevd gjennom mangsysleri, kreativitet, hardt arbeid og inkluderande samfunn.